Μία Κούτο (Mia Couto): "Υπνοβάτισσα Γη" (Terra Sonambula)

Μεταλλαγμένη

Κοινωνός



Τίτλος: Υπνοβάτισσα Γη
Πρωτότυπος τίτλος: Terra Sonambula
Συγγραφέας: Μία Κούτο (Mia Couto)
Μετάφραση: Ελένη Αθανασοπούλου
Εκδόσεις: Αιώρα
Έτος Έκδοσης: 2003
Έτος πρώτης έκδοσης: 1992 (πορτογαλικά)
ISBN: 978-960-787-210-4
Αριθμός σελίδων: 248



Εν μέσω του εμφυλίου πολέμου στην Μοζαμβίκη, ένας ηλικιωμένος άντρας και ένα μικρό αγόρι βρίσκουν καταφύγιο σε ένα καμένο λεωφορείο. Σύντομα, σχεδόν ολόκληρος ο κόσμος τους συρρικνώνεται σε αυτό το λεωφορείο και στα λίγα μέτρα γης που εκτείνονται τριγύρω. Μοναδική διέξοδός τους, είναι 12 τετράδια που ανακαλύπτουν τυχαία και ανήκαν στον Κιντζού, έναν από τους επιβάτες του λεωφορείου. Το αγόρι κάθε μέρα διαβάζει και από ένα τετράδιο στον ηλικιωμένο άντρα.


Στον τόπο εκείνο ο πόλεμος είχε σκοτώσει το δρόμο. Στα μονοπάτια μόνο ύαινες σέρνονταν ανάμεσα στις στάχτες και στην σκόνη. Το τοπίο ήταν ζυμωμένο με λύπες, που κανείς άλλοτε δεν είχε δει, σε κάτι χρώματα που σου κολλούσαν στο στόμα. Χρώματα βρώμικα, τόσο βρώμικα που είχαν χάσει κάθε ελαφράδα, είχαν ξεχάσει την τόλμη των φτερών που ανοίγονται στο γαλάζιο. Εδώ ο ουρανός είχε γίνει αδιανόητος. Και οι ζωντανοί είχαν συνηθίσει το χώμα, καρτερικοί μαθητευόμενοι του θανάτου.


Ο Μουιδίγκα προσπαθεί να φανταστεί πώς θα είναι ένα χωριό από κείνα τα παλιά, τα γεμάτα διαφορετικές αποχρώσεις. Τι χρώματα να είχε άραγε η πόλη του Κιντζού, προτού έρθει ο πόλεμος και ξεβάψουν οι ελπίδες; Πότε θα ξανανθίσουν πάλι τα χρώματα, πότε θα γίνει η γη ουράνιο τόξο; Και τότε εκείνος με ένα μικρό ξυλαράκι χαράζει στη σκόνη: 'ΜΠΛΕ'. Απομένει να κοιτάζει το σχεδίασμα με το κεφάλι γερμένο στον ώμο. ΄Ωστε, λοιπόν, ήξερε να γράφει; Εξετάζει τα χέρια του σχεδόν με φόβο. Μα τι άνθρωπος κρύβεται μέσα του και ανεβαίνει στην επιφάνεια σιγά σιγά; Κι αυτός ο άλλος θα τον συμπαθούσε; Άραγε να τον λένε κι αυτόν Μουδίγκα; Ή μήπως έχει άλλο όνομα, από κείνα τα επίσημα, που χρησιμοποιούν στα δελτία των ταυτοτήτων;


*​

Σε μια φάση αναζήτησης βιβλίων από άγνωστους σε μένα συγγραφείς, προερχόμενους από χώρες με τις οποίες δεν έχω ασχοληθεί αναγνωστικά, ανακάλυψα αυτό το διαμαντάκι από την εξωτική Μοζαμβίκη, που αποτελεί και το μοναδικό έργο του Μία Κούτο που έχει μεταφραστεί στα ελληνικά.

Γεννηθείς στην Μοζαμβίκη το 1955, από Πορτογάλους μετανάστες γονείς, ο συγγραφέας είχε την ατυχία να δει την χώρα του να ρημάζεται τόσο από τον εθνικοαπελευθερωτικό πόλεμο που της χάρισε την ανεξαρτησία από τον πορτογαλικό αποικιοκρατικό ζυγό στα μέσα της δεκαετίας του '70 όσο και από τον μετέπειτα εμφύλιο, που έληξε το 1992, γεγονότα που αναπόδραστα στιγμάτισαν το πρώιμο συγγραφικό έργο του.

Τοποθετημένη στον εμφύλιο πόλεμο, η Υπνοβάτισσα Γη – το πρώτο μυθιστότημά του, που έχει χαρακτηριστεί ένα από τα καλύτερα αφρικάνικα βιβλία του 20ου αιώνα – αποτελεί ένα γοητευτικό αμάλγαμα από στοιχεία μαγικού ρεαλισμού, αφρικανικά ήθη και παραδόσεις και ζοφερές εικόνες πολέμου. Τα πάντα μοιάζουν να περιβάλλονται από μια ονειρική αχλή που κάποιες φορές παρασέρνει τον αναγνώστη σε μια υπερβατική παραίσθηση μόνο για να τον προσγειώσει βίαια στην πραγματικότητα ενός πολέμου που διήρκησε 16 χρόνια και στοίχισε την ζωή σε χιλιάδες ανθρώπους. Στο κέντρο της ιστορίας, ο ηλικιωμένος, το μικρό αγόρι και ο Κιντζού. Τρεις γενιές ρημαγμένες από τον πόνο και την απώλεια που πορεύονται χέρι-χέρι μέσα από τις σελίδες των τετραδίων για να ενωθούν σε μια ολότητα που προσπαθεί να αναδυθεί μέσα από τις στάχτες.

Ο πολυγραφότατος Μία Κούτο, που παράλληλα εργάζεται σαν βιολόγος, έχει γράψει και ποιητικές συλλογές ενώ έχει τιμηθεί με βραβεία και τα έργα του έχουν μεταφραστεί σε πάνω από 20 γλώσσες. Θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους συγγραφείς της Αφρικής και έχει εκθειαστεί από τον Ζοζέ Σαραμάγκου και τον Μάρκες. Σε μια πολύ ενδιαφέρουσα συνέντευξή του στην Guardian, αναμοχλεύει τα σημαντικότερα γεγονότα της ζωής του που τον στιγμάτισαν ενώ αποκαλύπτει τα αντιφατικά στοιχεία που τον χαρακτηρίζουν σαν άνθρωπο και διαποτίζουν το συγγραφικό του έργο: "Είμαι λευκός και Αφρικανός. Ο γιος Ευρωπαίων και Μοζαμβικανών. Ένας επιστήμονας που ζει σε έναν θρησκευτικό κόσμο. Ένας συγγραφέας σε μια προφορική κοινωνία. Αυτοί είναι, προφανέστατα, αντιφατικοί κόσμοι, που μου αρέσει να ενώνω γιατί αποτελούν κομμάτι μου."
 
Last edited by a moderator:

Ιωάννα Μος

Κοινωνός
Γεια σου, βρε Μεταλλαγμένη!:))) Την έκανες την παρουσίαση τελικά! Άντε, να το διαβάσω κι εγώ, να σας πω εντυπώσεις!:γιούπι:
 
Top