Συνανάγνωση: "Χέρτσογκ" Σωλ Μπέλοου (Saul Bellow)

[Λήδα]

Μια διευκρίνηση. Εγώ μίλησα για το γεγονός ότι αυτό το βλέπω να γίνεται σε βιβλία και ταινίες και όχι για το τι συμβαίνει ή συνέβαινε στην πραγματική ζωή. Μια ή άλλη αυτή είναι -φαντάζομαι- η ομορφιά της συνανάγνωσης... οι διαφορετικές φωνές.

@Σελεφά, συγνώμη. Αυτά παθαίνεις όταν δεν διαβαζεις προσεκτικά Ενδιαφέρουσα τοποθετηση. Εχω όντως παρατηρήσει να εμφανίζονται καποια στερεοτυπα χαρακτηριστικα, σε βιβλία, αλλα κυρίως σε ταινίες και σειρες, σε επιστήμονες για παραδειγμα, έξυπνοι, αφηρημένοι, ατημέλητοι, και σχεδόν πάντα άνδρες. Kαι σχεδν πάντα στο background, υπάρχει μια γυναικα, girlfriend, συζυγος ή κόρη, που τους φροντίζει και παραμενει πιστή. Πατριαρχικες αντιλήψεις και ανοησίες φυσικά, που δεν εχουν καμία σχέση με την πραγματικότητα

Δεν μπορω ακόμη να δω αν ο Bellow εχει αποδωσει στον Χερτσογκ καποια συγκεκριμένα στερεοπυπα. Αυτό που βλέπω, μεχρι στιγμης, ειναι ενας υπερ-ευαισθητος, και ανασφαλής χαρακτήρας, με εντονες φιλοσοφικες αναζητήσεις και ενημερος για το τι συμβαίνει τριγυρω του και στο κόσμο, γενικοτερα.
Ισως αργότερα, όσο προχωρει η ανάγνωση να μπορεσουμε να καταλαβουμε περισσότερα για τον ιδιο και τους υπόλοιοπους χαρακτήρες.

 

[Αννετούσκα]

Βλέπω έχει δημιουργήσει μια καλή έριδα ο Χέρτσογκ. Ούτε εγώ έχω δει ιδιαίτερα στερεοτυπικό χαρακτήρα, βλέπω κυρίως αυτό που περιγράφει η @Λήδα παραπάνω. Είναι ενήμερος, alert, με πολλές εσωτερικές σκέψεις και προβληματισμούς. Δείχνει έναν ευαίσθητο χαρακτήρα, όχι αγαπητό με την mainstream έννοια, αλλά σίγουρα με στοιχεία προς ανακάλυψη σκάβοντας πιο μεσα. Θεωρώ πως είναι ακόμα πολύ νωρίς για να σχηματίσουμε πλήρη εικόνα, και για αυτόν και για τη Μαντλέν.

 

[Νικόλας Δε Κιντ]

Δεν μπορω ακόμη να δω αν ο Bellow εχει αποδωσει στον Χερτσογκ καποια συγκεκριμένα στερεοπυπα.

Ούτε εγώ έχω δει ιδιαίτερα στερεοτυπικό χαρακτήρα,

Θα συμφωνήσω και όπως είπα και πριν ο Μπέλοου μόλις άρχισε να τον δομεί τον χαρακτήρα!

 

[Φέργκους]

Ο Χέρτσογκ, λόγω των γεγονότων (ας μην επαναλάβω τα όσα οι άλλοι φίλοι/ες έχουν διατυπώσει ήδη) που συμβαίνουν (ή και όχι) φαίνεται να ισορροπεί συνεχώς μεταξύ σχιζοφρένειας και λογικής, παραισθήσεων και πραγματικότητας, δικαίου και άδικου, αγάπης και μίσους που αφορούν κυρίως στη Μαντλήν (τυχόν άλλοι είναι μάλλον παράπλευρες απώλειες). Οι συνεχείς του μεταπτώσεις από το ένα άκρο στο άλλο, βρίσκουν διέξοδο στη συνεχή συγγραφή (ή και σε σκέψεις για συγγραφή) επιστολών προς άπαντες που γνωρίζει, νεκρούς ή ζωντανούς, σχετικά με διάφορα θέματα που δεν έχουν κατ' ανάγκην άμεση σχέση με τα πραγματικά του προβλήματα. Αυτό το παιγνίδι της σκέψης (το ότι είμαστε μέσα στο κεφάλι του Χέρτογκ, όπως είπε και η Έλεν) μου θυμίζει έντονα τον Μπλουμ στον Οδυσσέα του Τζόις. Στερημένο από γυναίκες δεν τον λες, αλλά φαίνεται ότι η Μαντλήν τον έχει αποδιοργανώσει πλήρως, είτε το επιζητούσε, είτε όχι. Ίσως πάλι να φταίει το ότι την είχε εξιδανικεύσει εξαρχής... Αυτά προς το παρόν και βλέπουμε! Καλή δύναμη!

 

[Γκουτζ]

Εμένα μου έκανε εντύπωση η πρώτη εισαγωγική φράση "Κι αν μου'χει στρίψει τι μ'αυτο". Είναι ταυτόχρονα μια δήλωση παραίτησης κ απάθειας για την τωρινή του κατάσταση κ ο χρωματισμός της μέσα από αυτή την σύντομη φραση ήταν εντυπωσιακός.
Έπειτα μας εισάγει στο καταφύγιο του που είναι μέσα στην εγκατάλειψη κ το αίσθημα απελπισίας κ μοναξιάς που βγάζει είναι πολύ δυνατο. Να κοιμάται στο διαλυμένο στρώμα του γαμήλιου κρεβατιού τους με μόνη συντροφιά στο σπίτι τα ποντίκια,άραγε γιατί δεν νιώθει αποστροφή για αυτά;; Είναι η απάθεια του ή ταυτόχρονα νιώθει όμοια βρώμικος κ αηδιαστικός;;
Μονή του επαφή με τον έξω κόσμο οι ήχοι των ζώων το βράδυ κ η παρατήρηση της φύσης τη μέρα που όμως αισθανόταν μισοτυφλος, ίσως λογω των καταιγιστικών σκέψεων που θολωναν το μυαλό του.
Έφτασε στο απόλυτο τέλμα με τη συντριβή των ελπίδων του για μια νέα αρχή όπως θεωρούσε κ την κάθε του σχέση.

Έπειτα έχουμε την απόφαση του στο τέλος της άνοιξης να ξεκινήσει να αποσαφηνίζει την κατάσταση κ να προσπαθεί να βάζει τα πράγματα σε μια τάξη, με έναν τρόπο που θυμίζει άνθρωπο που διακατέχεται από μανία κ παροξυσμό κ ξεκινά μια αυτοκριτική κ αποδόμηση του εαυτού του σαν αυτομαστιγωμα, μαζοχιστική κ ενοχικη.

Νομίζω όσο προχωρά το μυθιστόρημα θα βλέπουμε την προσπάθεια του πρωταγωνιστή να αναγεννηθεί μέσα από τις αντιφάσεις του, τις συγκρούσεις του κ την δική του υποκειμενική πραγματικότητα καθώς θεωρεί χρέος του να ζήσει για την αγάπη των παιδιών του που μοιάζουν να είναι οι μοναδικοί αθώοι ήρωες παρόλο που δεν έχουν αναπτυχθεί οι προσωπικότητες τους ακόμα.

Σχετικά με την κοσμοθεωρία του Μόουζες δεν διέκρινα ξεκάθαρα ποια είναι. Εκφράζει μια στοχαστικοτητα, αμφισβήτηση κ σαρκασμό απέναντι σε αυθεντίες που είναι κ η βάση της φιλοσοφίας. Μένει να δούμε αν υπάρξει μια πιο συγκροτημένη τοποθέτηση του σε κάποιο ζήτημα.

 

[Πεταλούδα]

Όπως έχει ήδη ειπωθεί, ο Χέρτσογκ είναι μπερδεμένος, διαβάσαμε σε αυτό το μέρος σκέψεις από ένα ανάστατο μυαλό. Από την μία προσπαθεί να καταλάβει τι συμβαίνει, αυτή η νέα πραγματικότητα δεν τον έχει αποσυντονίσει απλώς, τον έχει κλονίσει. Και από την άλλη είναι γεμάτος θυμό, για αυτό που βιώνει και για τους ανθρώπους που τον πρόδωσαν.

Γίνεται μια πρώτη σκιαγράφηση των χαρακτήρων και μαθαίνουμε πως ο λόγος που ο Χέρτσογκ τα έχει χαμένα είναι γιατί έχασε μεμιάς δυο σταθερές της ζωής του: την γυναίκα του που τον πρόδωσε με τον καλό του φίλο. Σε αυτά τα γράμματα που γράφει, οι ανάκατες σκέψεις του είναι σαν το χάος που έχει μέσα του. Η ειρωνεία και η περιφρόνηση που βγάζει για πρόσωπα, φιλοσοφικές θεωρήσεις και πολιτικές καταστάσεις, σαν πρώτη αίσθηση μου μοιάζει να προσπαθεί να ισορροπήσει τον εαυτό του στην υποκρισία του κόσμου που τον περιβάλει.

Το μεγαλύτερος βάρος σε αυτές τις πρώτες σελίδες έχει δοθεί στον δεύτερο γάμο του και τους λόγους που έφτασαν στον χωρισμό. Μια αρρωστημένη κατάσταση είχε γίνει η σχέση τους, που και η αρχή της όμως δεν προμήνυε κάτι καλύτερο. Και ο ίδιος έφτασε να είναι καταρρακωμένος συναισθηματικά και με πληγωμένο τον ανδρισμό του.

PINK FLOYD - Julia Dream

 

[Πίκος Απίκος]

Λιγο με εχει μπερδεψει ο Μωυσης.
Πολυσχιδης χαρακτηρας και με εντονους προβληματισμους σε διαφορα θεματα αλλα εχω την εντυπωση πως παντα καπου το χανει. Σαν να μην μπορει να ολοκληρωσει την καθε του σκεψη κατι που συμβαινει και στην ζωη του. Ολα ειναι ημιτελη. Συγγραμματα, γαμοι, φιλιες.
Επιπλεον θα συμφωνησω με οσα ειπαν οι αλλοι φιλοι σχετικα με την κοσμοθεωρια του. Ουτε αυτη ειναι ξεκαθαρη. Δεν ξερω βεβαια αν σας φανηκε και σας συμπαθης σαν χαρακτηρας η μονο σε μενα φανηκε;
Θα συμφωνησω και με οσους ειπαν πως ο Μωυσης μοιαζει με χαρακτηρα του Γουντυ Αλλεν, απλα δεν ξερω αν ειναι και μικροβιοφοβικος.
Παντως ο αδελφος μου που ειναι καθηγητής σε Πανεπιστημιο, ουτε χωρισμενος ειναι, ουτε γυναικας και κυριως δεν συμφωνει ποτε με την νυφη μου!

 

[Νικόλας Δε Κιντ]

Και ο ίδιος έφτασε να είναι καταρρακωμένος συναισθηματικά και με πληγωμένο τον ανδρισμό του.

Άραγε η Μάντλεν τον απατούσε και με τον ψυχαναλυτή τους ή αυτό ήταν αποκύημα της φαντασίας του Μόουζες;

 

[Αννετούσκα]

Δεν ξερω βεβαια αν σας φανηκε και σας συμπαθης σαν χαρακτηρας η μονο σε μενα φανηκε;

Και εμένα μου φαίνεται σχετικά συμπαθής. Σίγουρα δε μου είναι αντιπαθής πάντως.

Άραγε η Μάντλεν τον απατούσε και με τον ψυχαναλυτή τους ή αυτό ήταν αποκύημα της φαντασίας του Μόουζες;

Δε θα πέσω από τα σύννεφα αν η Μαντλέν "έβαλε κι εκεί χέρι".

Όπως και να'χει δεν είναι απαραίτητο να ψάχνουμε να ταυτιστούμε με τους χαρακτήρες. Προσωπικά για την ώρα, αφουγκράζομαι τον τρόπο αφήγησης του Μπέλοου, τον οποίο βρίσκω σχετικά δαιδαλώδη πλην ενδιαφέρων και μου αρέσει που μας παιδεύει στην αποκρυπτογράφηση.

 

[Πεταλούδα]

Άραγε η Μάντλεν τον απατούσε και με τον ψυχαναλυτή τους ή αυτό ήταν αποκύημα της φαντασίας του Μόουζες;

@Νικόλας Δε Κιντ, από την μία, ο ρόλος του ψυχαναλυτή είναι να μιλάνε για αυτά που τον καίνε και από την άλλη ο Χέρτσογκ είναι σε μια οριακή κατάσταση που δεν εμπιστεύεται ούτε και την σκιά του, οπότε θέλω να πιστεύω ότι δεν ισχύει κάτι τέτοιο.

Αν πράγματι η Μαντλέν τον απάτησε (και) με τον ψυχαναλυτή τους, πέρα από την ηθική πλευρά του θέματος, θα έχουμε επιπλέον κι έναν γιατρό που έκανε ηθελημένα κακό σε ασθενή του.

 

[Νικόλας Δε Κιντ]

Δεν ξερω βεβαια αν σας φανηκε και σας συμπαθης σαν χαρακτηρας η μονο σε μενα φανηκε;

Για την ώρα προς το συμπαθής!!

Όπως και να'χει δεν είναι απαραίτητο να ψάχνουμε να ταυτιστούμε με τους χαρακτήρες.

Α όχι!! Πρέπει να ταυτιστείς!!

@Πεταλούδα ρώτησα γιατί ψάχνω να δω αν τα έχει 400 ο Χέρσογκ ή εκεί στην απομόνωσή του αρχίζει και φτιάχνει σενάρια!

 

[Πεταλούδα]

@Νικόλας Δε Κιντ, με τα ως τώρα δεδομένα, νομίζω δεν μπορούμε να αποκριθούμε ακόμα. Θα έχουμε την χαρά στην πορεία να μπούμε πιο βαθιά στο άδυτο της προσωπικότητάς του.

 

[Λήδα]

Κι εγώ τον συμπαθώ - σαν μυθιστορηματικό χαρακτήρα - τον Μόουζες. Είναι περίπλοκος, πρωτότυπος, εχει πάθη, αδυναμίες, απεριόριστα ενδιαφέροντα, και εχει μια τάση αυτοβασανισμού. Δεν νομιζω οτι θα τον άντεχα ως πραγματικό πρόσωπο.

 

[Σελεφά]

@Πίκος Απίκος Στην αρχική μου ανάρτηση είπα ότι αντιπάθησα και τον Μόουζες και τη Μαντλέν. Βασικά αυτό που έπρεπε να πω είναι ότι δε με έχει κερδίσει ακόμα και ότι τον κοιτάω με καχυποψία. Όπως τόνισαν στην ανάλυσή τους @Νικόλας Δε Κιντ και @Πεταλούδα είναι μπερδεμένος (αν και τείνω να συμφωνήσω με τη θέση της @Αντίβαρο, για την επιφυλακτικότητα), οπότε δε ξέρω κατά πόσο είναι αξιόπιστος.

 

[Το χω σου λέω]

Ξεκινώντας με μεγάλη καθυστέρηση καθότι στραβάδι στη διαχείριση του φόρουμ - μόλις σήμερα συνειδητοποίησα ότι έχουμε προχωρήσει τόσο στη συνανάγνωση - ενημερώνω ότι παραμένω παρούσα και ενεργή στη διαδικασία. Μη με διαγράψετε μη με ξεγράψετε θα κάνω το απαραίτητο catch up! Έ-ε-έρχομαι κι εγώωωωω!!!!!

 

[Αννετούσκα]

Λίγο πολύ όλοι στην αρχή με τον έναν ή τον άλλο τρόπο ρεζιλευτήκαμε. Παίρνεις το μερίδιό σου λοιπόν!
Το τρένο δε θα φύγει αν όλοι οι επιβάτες δεν έχουν προσδεθεί, μη μασάς! Έχουμε δρόμο

 

[Νικόλας Δε Κιντ]

Μη με διαγράψετε μη με ξεγράψετε θα κάνω το απαραίτητο catch up!

Δεν διαγράφουμε κανέναν και ποτέ!
Υπάρχει όμως μια σχετική τιμωρία.

Spoiler: Ποινή!

Να διαβάσεις του Αδελφούς Καραμαζοφ σε 3 μέρες!!

 

[Το χω σου λέω]

Δεν διαγράφουμε κανέναν και ποτέ!
Υπάρχει όμως μια σχετική τιμωρία.

Spoiler: Ποινή!

Να διαβάσεις του Αδελφούς Καραμαζοφ σε 3 μέρες!!

Όοοολουους;;;;;;;;;;;; (τους αδελφούς εννοώ!)

 

[Νικόλας Δε Κιντ]

Όοοολουους;;;;;;;;;;;; (τους αδελφούς εννοώ!)

Είναι πολλοί;

 

[Το χω σου λέω]

Είναι πολλοί;

Πολλοί - πανάθεμά τους - και πολύτομοι (στη δική μου έκδοση) και πολύπραγοι και άστα να πάνε!

Λοιπόν, διαβάζω Χέρτσογκ (που πολύ μ' αρέσει και έχω αρχίσει και ταυτίζομαι με την παρακμή του τυπάκου), μου αρέσει που έχει αυτεπίγνωση, που βλέπει τα στραβά και τα κακώς καμωμένα του. Προσωπικά, θεωρώ πως πρόκειται για ένα νάρκισσο (καθηγητής Πανεπιστημίου δεν είναι, άλλωστε; ) που βρήκε τον χαμό του μπλέκοντας με μια πιτσιρίκα ακόμα πιο νάρκισσο από τον ίδιο, που τον έκανε να τη λατρέψει, για να τον παρατήσει στη συνέχεια. Κατακτούμε, ρημάζουμε, εγκαταλείπουμε, κλασική ναρκισσιστική πρακτική.

Εμένα λοιπόν με έχει ενθουσιάσει η γραφή του Μπέλλοου και ο τρόπος που παρουσιάζει πρόσωπα και πράγματα, σταδιακά και πολυεπίπεδα, μέσα από αναμνήσεις ή επιστολές του ήρωα. Μου αρέσει που η αφήγηση ακολουθεί τη ροή της σκέψης του ήρωα, με βοηθά να ταυτιστώ . Βέβαια, είμαι ακόμα πολύ πίσω οπότε σας αφήνω για να διαβάσω.