Τζέφρυ Ευγενίδης: "Middlesex, Ανάμεσα στα δύο φύλα"



Τίτλος: Middlesex Ανάμεσα στα δύο φύλα
Πρωτότυπος τίτλος: Middlesex
Συγγραφέας: Τζέφρυ Ευγενίδης (Jeffrey Eugenides)
Μετάφραση: Άννα Παπασταύρου
Εκδόσεις: Libro
Έτος έκδοσης: 2003
Έτος πρώτης έκδοσης: 2003
Αριθμός σελίδων: 751
ISBN: 960-490-056-0



Η αφηγηματική φωνή αυτού του μυθιστορήματος που μας εξιστορεί τα δρώμενα της ιστορίας, ξεκινάει από τότε που ήταν γονίδιο, μετά μας μιλάει ως έμβρυο, ως μωρό, ως παιδί, ως κορίτσι και τέλος ως άνδρας.
Η Καλλιόπη είναι το δεύτερο παιδί μιας οικογένειας Ελλήνων δεύτερης γενιάς στην Αμερική. Ερμαφρόδιτη, θύμα μάλλον μιας γενετικής ανωμαλίας που εμφανίζεται σε κλειστές κοινωνίες με αιμομικτικές σχέσεις. Δεν γίνεται αντιληπτό κατά την γέννησή της, κι έτσι μεγαλώνει σαν κορίτσι μέχρι την εφηβεία.
Η Καλλιόπη Στεφανίδη ως Καλ Στεφανίδης πια, στα σαράντα του και ζώντας στο Βερολίνο, αποφασίζει να γράψει την ιστορία της ζωής του, όχι για να ηγηθεί ενός κινήματος αμφίφυλων αλλά ως πράξη λύτρωσης.
Ως γονίδιο γυρίζει πίσω στους χρόνους όπου η γιαγιά και ο παππούς της μεγαλώνουν σε ένα χωριό της Προύσας ασχολούμενοι με την σηροτροφία (την εκτροφή μεταξοσκωλήκων για την παραγωγή μεταξιού). Με την Μικρασιατική καταστροφή, καταφέρνουν να βρίσκονται στο κατάστρωμα ενός καραβιού που πηγαίνει προς Αμερική. Είναι αδέλφια, παρόλα αυτά έχουν εφοδιαστεί με επίσημα χαρτιά στα οποία αυτή η ιδιότητα δεν είναι εμφανής. Εμφανιζόμενοι ως άγνωστοι μεταξύ τους που ερωτεύτηκαν πάνω στο καράβι, θα καταφέρουν να παντρευτούν και να φτάσουν στο Ντητρόιτ. Εκεί, ανάμεσα σε μια ελληνική κοινότητα ανθούσα, θα αποκτήσουν δυο παιδιά και θα στήσουν την νέα τους ζωή.
Ως γονίδιο ακόμα η Καλλιόπη θα μας αφηγηθεί το μεγάλωμα των δυο παιδιών της οικογένειας των παππούδων της καθώς και τον έρωτα του πατέρα της με την μητέρα της. Θα μας διηγηθεί την γέννηση του μεγάλου της αδελφού, καθώς και την απόφαση και τις προσπάθειες των γονιών της να αποκτήσουν κι ένα κοριτσάκι.

Η Καλλιόπη θα μεγαλώσει σαν ένα φυσιολογικό κοριτσάκι, σε μια σχετικά πλούσια οικογένεια, μιας κι ο πατέρας της έχει καταφέρει να στήσει μια κερδοφόρα επιχείρηση. Θα μας μιλήσει για τις φιλενάδες της τότε που ήταν κοριτσάκι, για τον μπαμπά της που τραβούσε συνεχώς ταινίες από κάθε γιορτινή στιγμή της οικογένειας, για τον αδελφό της, για τον παππού της που έπαθε εγκεφαλικό την μέρα που η ίδια γεννιόταν, για την γιαγιά της την Μικρασιάτισσα καθώς και για τον εφηβικό της έρωτα με μια συμμαθήτριά της. Θα μας μιλήσει για το άγχος της, τον φόβο της, την ανασφάλειά της τότε που όλες οι συμμαθήτριές της αποκτούν στήθος και μεταμορφώνονται σιγά σιγά σε γυναίκες, ενώ η Καλλιόπη αποκτά ύψος και τρίχες στο πρόσωπο.
Οι επισκέψεις της σε ένα εξειδικευμένο ιατρικό κέντρο, θα γίνουν η αφορμή για να κατανοήσει η Καλλιόπη την κατάστασή της και θα γίνουν και η αφορμή για να αποφασίσει ότι θέλει να είναι άντρας.

Η Καλλιόπη δεν ηθικολογεί. Δεν κρίνει. Δεν κατακρίνει. Καταγράφει, αισθάνεται, αντιλαμβάνεται. Και προσπαθεί να βρει τον δικό του δρόμο πλέον προς την συντροφικότητα.

Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου: “Ότι ξεχνούν οι άνθρωποι, τα κύτταρα το θυμούνται. Το σώμα, αυτός ο ελέφαντας…”


Λίγα λόγια για τον συγγραφέα: Η Καλλιόπη/Καλ Στεφανίδη έχει πάρα πολλά κοινά στοιχεία με τον συγγραφέα. Ίσως για αυτόν τον λόγο και η ιστορία της/του φαίνεται τόσο αληθινή.

Με καταγωγή από την Προύσα και γεννημένος και μεγαλωμένος στο Ντητρόιτ, ο Τζέφρυ Ευγενίδης, ζει με την οικογένειά του τα τελευταία χρόνια στο Σικάγο, ενώ κατά τη διάρκεια της συγγραφής του βιβλίου αυτού ζούσε στο Βερολίνο.
Το Middlesex απέσπασε το αμερικανικό βραβείο Πούλιτζερ το 2003.


ΥΣ. Νομίζω πως όλες οι παρουσιάσεις μας εδώ, έχουν το εξής νόημα : Φίλοι, διάβασα ένα βιβλίο που έχει αυτήν την ιστορία, και μου άρεσε, οπότε αν το βρείτε διαβάστε το ή διάβασα ένα βιβλίο που έχει αυτήν την ιστορία και δεν μου άρεσε ή μου φάνηκε αδιάφορο, οπότε αν εκτιμάτε την άποψή μου αποφύγετέ το.
Εγώ μέχρι τώρα έχω γράψει για βιβλία που μου έχουν αρέσει. Για το συγκεκριμένο βιβλίο η άποψή μου είναι η εξής: Αν το βρείτε, διαβάστε το. Διαβάστε το. Είναι ένα βιβλίο με απίστευτους διαλόγους, περιγραφές, παρομοιώσεις, καταστάσεις, ιστορικές αναφορές, ενδιαφέρουσα γραφή, ιδιαίτερο θέμα, χιούμορ, συγκίνηση, προβληματισμός… 750 σελίδες και δεν θες να τελειώσει.


ΥΣ 2: το βιβλίο αυτό κυκλοφορεί πλέον από τις εκδόσεις Πατάκη.
 

Ίζι

Κυρά των Σκιών
Μπράβο για την πολύ όμορφη παρουσίαση Ασημένια! Είναι ένα απ' τα πιο αγαπημένα μου βιβλία. Αν θυμάμαι καλά πήρε στον Ευγενίδη 10 χρόνια για να το ολοκληρώσει. Πέρα απ' τους αξέχαστους χαρακτήρες, την πολύ ενδιαφέρουσα πλοκή και το πρωτότυπο ύφος γραφής, ο αναγνώστης παίρνει πολύ ενδιαφέρουσες πληροφορίες για τις συνθήκες ζωής και εργασίας των μεταναστών στις φτωχικές πολιτείες των ΗΠΑ. Πάνε πολλά χρόνια που το διάβασα αλλά μου έχει μείνει έντονα το κεφάλαιο για τους εργάτες της αυτοκινητοβιομηχανίας Φορντ.
 
Ιζι, σε ευχαριστώ για τα καλά σου λόγια. Εγώ το τέλειωσα χθες, και τα έχω όλα τόσο μες στο μυαλό μου... Η αλήθεια είναι ότι κρατήθηκα για να μην κάνω μια παρουσίαση δέκα σελίδων. Να μην παρουσιάσω αυτούσια κομμάτια του βιβλίου... Να μην γράψω για όλα όσα μου έκαναν εντύπωση. Οπότε ας γράψω και λίγα ακόμα για το βιβλίο - από αυτά που δεν θέλησα να βάλω στην παρουσίαση για να μην πάρει μεγάλη έκταση -:
Γενικότερα έχει πάρα πολλά στοιχεία για την ομογένεια της Αμερικής. Για τον τρόπο ζωής τους. Για τον τρόπο σκέψης τους. Για το πως έβλεπαν την Ελλάδα και τα γεγονότα που την συγκλόνισαν όπως την εισβολή των Τούρκων στην Κύπρο. Μας δίνει πληροφορίες και για διάφορα γεγονότα όπως φυλετικές ταραχές ή τον θρησκευτικό προσηλυτισμό στην Αμερική τις δεκαετίες του 60 και του 70. Για το πως η πρώτη γενιά Ελλήνων έβλεπε τους Αμερικάνους, και πως οι επόμενες γενιές αφομοιώθηκαν ξεχνώντας μέχρι και τα ελληνικά τους.
Για το κουτάλι της γιαγιάς που προέβλεπε το φύλο του παιδιού τότε που δεν υπήρχαν υπερηχογράφοι. Για τις υποσχέσεις στο Θεό.. για το κεράκι στην εκκλησία, για το κυριακάτικο εκκλησίασμα...
Η ιστορία είναι τόσο αληθοφανής, που ο Καλ, γράφοντας την βιογραφία του, δεν θέλει να εκθέσει τον πρώτο εφηβικό του έρωτα κι έτσι δεν μας λέει ποτέ το όνομά της, την αναφέρει ως το Σκοτεινό αντικείμενο... (όνομα παρμένο από την ταινία το Σκοτεινό αντικείμενο του πάθους). Επίσης δεν μαθαίνουμε ποτέ και το όνομα του αδελφού... αναφέρεται ως κεφάλαιο έντεκα..
 
Μου άρεσε κι εμένα πολύ το βιβλίο αν και θυμάμαι λίγα πράγματα γιατί πάνε 10 χρόνια κοντά που το διάβασα. Μου έχει μείνει έντονα μια σκηνή

Όταν η πρωταγωνίστρια διαβάζει κάπου ότι ο ερμαφρόδιτος θεωρείται "τέρας" και πληγώνεται αφάνταστα.
 
Ένα από τα καλύτερα βιβλία που έχω διαβάσει.
Αν έφτιαχνα ένα top 10 θα είχα και αυτό μέσα.
Το επόμενο του που διάβασα, το "Σενάριο Γάμου" απείχε κατά πολύ.
Φαντάζομαι ότι και για τον ίδιο είναι βαρύ το φορτίο του Middlesex έναντι των μελλοντικών του προσπαθειών.

Ευχαριστούμε πολύ Ασημένια που μας θύμισες ένα τόσο ωραίο βιβλίο με την παρουσίαση σου :))
 
Το είχα αρκετό καιρό στα υπόψη,υπήρχαν όμως άλλες προτεραιότητες.Ασημένια, του έδωσες ώθηση και ανέβηκε πολλές θέσεις στη λίστα επιλογών!!!

Έξοχη η παρουσίαση,να γράφεις πάντα για τα βιβλία που σ'αρέσουν!
 
Πραγματικά υπέροχο βιβλίο. Πέραν του διαφορετικού και πρωτότυπου θέματος που σε γοητεύει έτσι κι αλλιώς (εκτός αν είσαι ομοφοβικός, που τότε θα πάψεις να είσαι), ο Ευγενίδης ταξιδεύει στην ιστορία σε τόπους και εποχές με μια τόσο γλαφυρή, όμορφη κι απλή γλώσσα, που σε κάνουν να νιώθεις εκεί. Η μαζική προσφυγιά με τα επακόλουθα της, το κραχ του 29, το αμερικανικό όνειρο, η γενιά των μπητ, η ιστορία διάφορων αμερικανικών πόλεων, η γέννηση, ο θάνατος, η φτώχεια είναι μόνο μερικά από τα θέματα που θίγει ο συγγραφέας, άλλα πιο άμεσα άλλα όχι τόσο. Βιβλίο ταξίδι κανονικό, άξιζε το πούλιτζερ με το παραπάνω.
 
Εξαιρετικο αναγνωσμα· ο Ευγενιδης μεσα απο τις γενιες της οικογενειας Στεφανιδη που διανυει στο μυθιστορημα του, καθιστα δυνατο να μας σχεδιασει το μωσαικο της συγχρονης αμερικανικης ιστοριας, χωρις βεβαια να στεκεται εκει αφου η βασικη δομη αυτου του μυθιστορηματος αφορα την ιδιαιτεροτητα του πρωταγωνιστη που καθως φαινεται κατα την διαρκεια της αφηγησης του, ψυχογραφει τους γυρω του αλλα και αυτοψυχογραφειται..
Ειναι σιγουρα ενα αρτιο αναγνωσμα, ενα βιβλιο ταξιδι οπως γραφει ενας φιλος πιο πανω σε αυτο το τοπικ, που οποιος δεν εχει διαβασει αξιζει να δαπανησει το χρονο που χρειαζεται για να εξαντλησει τις 742 σελιδες της ιστοριας του...
 
Λοιπόν τώρα που το διάβασα μπορώ να πω ορισμένα πράγματα : είναι ένα από τα καλύτερα βιβλία της Νέας Χιλιετίας !!! Τολμώ να πω πως θα μείνει κλασικό, γιατί διαπραγματεύεται ένα από τα βασικότερα ζητήματα της ανθρώπινης ύπαρξης : το δικαίωμα να αποφασίζει κάποιος για το πια θα είναι η πορεία του στη ζωή, χωρίς το μέλλον του να είναι υποθηκευμένο από οποιαδήποτε ηθελημένη ή αθέλητη παρέμβαση. Ας μη γελιόμαστε, το προφανές θέμα είναι βέβαια η αναζήτηση σεξουαλικής (αν και όχι μόνο) ταυτότητας της ηρωίδας/ήρωα, όμως με όχημα το συγκεκριμένο, ο συγγραφέας θέλει να δείξει πως η "διαφορετικότητα" βρίσκεται παντού γύρω μας. Στους Έλληνες της Αμερικής που αγωνίζονται να μη διαφέρουν από τους υπόλοιπους, στα γκέτο των Μαύρων της πόλης, στο Έθνος του Ισλάμ, στα χαμένα παιδιά των κοινοβίων της Καλιφόρνια, όλοι μας λίγο -πολύ μπορεί να είμαστε κάποια περίοδο της ζωής μας Αταίριαστοι (Misfits).

Ο Ευγενίδης με σαρκαστικό και ειρωνικό τρόπο αποδομεί την Αγία Ελληνική Οικογένεια, την ηθική και την οικονομική της "προκοπή", πάνω απ'όλα όμως είναι το Αμερικανικό Όνειρο που θόλωσε στο μολυσμένο με αιθαλομίχλη ουρανό της πόλης του Ντητρόιτ, η οποία, σύμβολο άλλοτε με τα μεγάλα της εργοστάσια της ευμάρειας, έχει καταντήσει μία ημίθανής εγκατάσταση. Ταιριάζει τέλεια με τη χαμένη αθωότητα του συγγραφέα και το σοκ της εφηβείας του.

Ωστόσο αυτό που με συντάραξε πραγματικά είναι η παντελής έλλειψη μνησικακίας και θυμού του ήρωα προς τους "υπεύθυνους" της κατάστασης του. Τους έχει όντως συγχωρέσει, με μία ανωτερότητα που συγκλονίζει και θυμίζει την κουλτούρα του τόπου καταγωγής που έχει επιβιώσει στο αμερικανικό χωνευτήρι...


Καταπληκτική η σκηνή της εξομολόγησης ανάμεσα στη γιαγιά και στον εγγονό/εγγονή !!!
 
Οι διαφορές στην φορολογική νομοθεσία—και όχι μονο—φέρνουν εμπόδια στην μεταφραση. Το chapter eleven (κεφάλαιο έντεκα), δεν σημαίνει ακριβώς φαλιμεντο, είναι όμως πάρα πολύ κοντά, οπότε σωστή η επιλογή.
 
Top