Τζ. Ντ. Σάλιντζερ : "Ο φύλακας στη σίκαλη"



Τίτλος: Ο φύλακας στη σίκαλη
Πρωτότυπος τίτλος: The catcher in the rye
Συγγραφέας: Τζ. Ντ. Σάλιντζερ (J. D. Salinger)
Μετάφραση: Τζένη Μαστοράκη
Εκδόσεις: Επίκουρος
Έτος έκδοσης: 1978
ISBN: 9607105273

Αριθμός σελίδων: 255


Το 1951 ο Αμερικανός συγγραφέας Τζ. Ντ. Σάλιντζερ γράφει ένα μυθιστόρημα το οποίο έμελε να σημαδέψει γενιές Αμερικανών αρχικά, ενώ εξαπλώθηκε σε όλο τον κόσμο στη συνέχεια. ‘Ο φύλακας στη σίκαλη’ έχει μεταφραστεί σε πάρα πολλές γλώσσες, πρόκειται για ένα από τα πιο πολυμεταφρασμένα (έχει μεταφραστεί σε σχεδόν όλες τις γλώσσες)και συγχρόνως τα πιο πολυδιαβασμενα βιβλία του αιώνα μας. 250.000 αντίτυπά οι ετήσιες πωλήσεις του ενώ οι συνολικές αγγίζουν τα 65 εκατομμύρια. Έχει καταταχθεί επίσης στη λίστα με τα 100 καλύτερα μυθιστορήματα της αγγλικής γλώσσας του προηγούμενου αιώνα, ενώ δεν λείπει από καμία λίστα των 100 καλύτερων βιβλίων παγκοσμίως. Στην Αμερική λογοκρίθηκε το 1961 και επανήλθε πολύ αργότερα όπου άρχισε να διδάσκεται στα Αμερικανικά σχολεία.

Το βιβλίο συνοδεύεται και από έναν ‘μύθο’ σχετικά με την επίδραση που μπορεί να έχει σε διαταραγμένα άτομα. Αν και δεν είναι ξεκάθαρο το γιατί, έχει συνδεθεί με κάποιους εγκληματίες. Ο Mark David Chapman, δολοφόνος του John Lennon, ο John Hinckley που επιχείρησε να δολοφονήσει τον Ronald Reagan, ο Robert John Bardo που πυροβόλησε τη Rebecca Schaeffer είναι μόνο μερικοί από αυτούς που όταν συνελήφλησαν βρέθηκε επάνω τους αντίτυπο του ‘Φύλακα στη Σίκαλη’.

Το 1978 οι εκδόσεις Επίκουρος αναθέτουν στην ποιήτρια Τζένη Μαστοράκη να μεταφράσει το βιβλίο στην Ελληνική γλώσσα. Η αρχική προτροπή της μεταφράστριας προς τον συγγραφέα ώστε να αλλαχθεί ο τίτλος, καθώς η σίκαλη τότε ( αλλά και σήμερα) δεν ήταν στην συνείδηση του Ελληνικού κοινού ως χωράφι, όπως το εννοεί ο τίτλος – περισσότερο γνώριζαν τις φρυγανιές σικάλεως- δεν γίνεται δεκτή. Στην λέξη catcher (παίχτης του baseball πιάνει την μπάλα κάτι σαν τον δικό μας τερματοφύλακα) ο Σάλιντζερ συμβιβάζεται με την λέξη φύλακας και έτσι ο τίτλος μένει παράξενος μόνο κατά το ήμισυ. Στο κυρίως βιβλίο η Τζένη Μαστοράκη κάνει μια υποδειγματική μετάφραση και δίνει με άνεση τον παλμό και το κλίμα του βιβλιου.

Η εμμονή του Σάλιντζερ ώστε να μην αλλοιωθεί το έργο του από τις μεταφράσεις και να μην χάσει το νόημα του, φαίνεται εκτός από το παραπάνω περιστατικό και στο ότι δεν επέτρεπε τις επανεκδόσεις παρά μόνο τις ανατυπώσεις ίδιες με το αρχικό έργο. Έτσι και στην Ελλάδα κυκλοφορεί ακόμη μόνο η αρχική έκδοση από τις εκδόσεις Επίκουρος. Τέλος ο Σάλινζτερ δεν έδωσε ποτέ άδεια να διασκευαστεί το βιβλίο σε κινηματογραφικό ή θεατρικό έργο παρά τις αμέτρητες προτάσεις. Η προτροπή του ‘ Ο Χόλντεν (κεντρικός ήρωας του βιβλίου) είναι εκεί, ξαναδιαβάστε το βιβλίο’ είναι καταλυτική.

Τα παραπάνω έρχονται σε πλήρη συμφωνία και με τον βίο του συγγραφέα ο οποίος έφυγε από την ζωή το 2010 σε ηλικία 91 ετών, μέσα στο περιφραγμένο με πανύψηλες μάντρες σπίτι του από το οποίο έβγαινε σπάνια.

Το βιβλίο από τις πρώτες γραμμές μας προϊδεάζει ότι δεν πρόκειται για κάτι συνηθησμένο:
Αν θέλετε λοιπόν στ αλήθεια να τ ακούσετε, τότε πρώτο και κύριο μπορεί να περιμένετε πώς θα σας πώ που γεννήθηκα, και τι φρίκη που ήτανε τα παιδικά μου χρόνια, και τι φτιάχνανε οι δικοί μου και τα ρέστα πριν με κάνουνε, κι ένα σωρό αηδίες και ξεράσματα καταπώς στο Δαβίδ Κόπερφιλντ, όμως δεν έχω όρεξη να πιάνω τέτοιες ιστορίες.

Η υπόθεση απλή: Ο Χόλντεν Κόλφιλντ είναι ένας έφηβος που όπως όλοι προσπαθεί να βάλει σε μία τάξη τις σκέψεις του και να ξεκινήσει την ζωή του. Θα περιπλανηθούμε μαζί του στην πόλη της Νέας Υόρκης για λίγες μέρες όταν τον διώχνουν από το σχολείο του και μέχρι να επιστρέψει στο σπίτι του. Ο Χόλντεν θα νιώσει όλα τα συναισθήματα και θα αρχίσει να βιώνει όλες τις εμπειρίες της ζωής. Θα κλάψει, θα γελάσει, θα ερωτευτεί, θα κάνει έρωτα, θα τσακωθεί, θα χτυπηθεί, θα αγαπήσει, θα μισήσει. Η σχέση του με την οικογένεια του και ειδικά με την μικρή του αδερφή θα είναι καταλυτική στον εσωτερικό του μονόλογο που θα τον οδηγήσει σε ένα απροσδόκητο τέλος.

Η γραφή του Σάλιντζερ είναι απλή, σαφής και κατανοητή. Διαβάζεται πολύ γρήγορα, ακόμη και σε μία νύχτα, σαν να σας διηγείται μια ιστορία ένας καλός σας φίλος. Όμως αυτό το αφαιρετικό συγγραφικό στυλ του Σάλιντζερ, το οποίο παράλληλα έχει μια λογοτεχνική αρτιότητα χωρίς να υποχωρεί στην ποιότητα του λόγου, είναι αυτό που προσπαθούν να μιμηθούν εκατομμύρια συγγραφείς ανά τον κόσμο.

Από την άλλη σε αυτό το αφαιρετικό ύφος υπάρχει και η έλλειψη συμβολισμών η οποία είναι πιθανόν να αφήσει την γεύση του μισού σε κάποιους που ίσως απορήσουν: ‘αυτό είναι όλο;’ Όπως και να ‘χει θα περάσετε κάποιες ευχάριστες ώρες και αν κάποια στιγμή νιώσετε ότι θέλετε να βρείτε το νόημα, τότε ξέρετε:
‘Ο Χόλντεν είναι εκεί, ξαναδιαβάστε το βιβλίο’
 
Last edited by a moderator:

Ιαβερης

Κοινωνός
Μια απο τις καλυτερες παρουσιασεις μεχρι στιγμης! Μπραβο, Χολντεν!:πάνω:

Οσον αφορα το βιβλιο, για να ειμαι ειλικρινης δε θυμαμαι και πολλα απ' αυτο καθως το ειχα διαβασει οταν πηγαινα Γυμνασιο ( μου το προτεινε μια καθηγητρια), αλλα μου ειχε φανει καπως καταθλιπτικο. Πρεπει να το ξαναδιαβασω για να εχω μια πιο ολοκληρωμενη αποψη.
 

Γαία

Όμορφο Νιάτο
Είναι η μόνη έκδοση που το έχει κυκλοφορήσει στα ελληνικά, πράγμα το οποίο δεν ήξερα και με είχε παραξενέψει όταν, ψάχνοντας να δω ποιοι άλλοι το κυκλοφόρησαν, δεν έβρισκα κάποιον. Ωραία παρουσίαση, Χόλντεν. Είναι κι εμένα από τ' αγαπημένα μου βιβλία.
 
Το βιβλίο το διάβασα πρόσφατα, η εντύπωσή μου είναι ότι πραγματικά πρόκειται για πολύ καλή μετάφραση. Η ιστορία μοιάζει με ένα ταξίδι, που κατά τη διάρκειά του καταλήγεις να νιώσεις συμπάθεια για τον καημένο το Χόλντεν, (Του βιβλίου:)), καθώς παλεύει μέσα σε όλες αυτές τις συμβάσεις, που απεχθάνεται, και γνωρίζει όλους αυτούς τους ανθρώπους. Οι περισσότεροι με αρνητικά που διογκώνονται στο μυαλό του, αλλά και θετικά, τουλάχιστον κάποιοι από αυτούς. Επίσης μου δημιουργήθηκε η εντύπωση ότι ο Χόλντεν έχει κάποια υπερκινητικότητα. Γενικά είναι ένα βιβλίο που προτείνω σε κόσμο. Πολύ ενδιαφέρουσα παρουσίαση.
 

Δρουγγάριος

Όμορφο Νιάτο
Γενικά αποφεύγω να διαβάζω τα βιβλία που είναι γραμμένα στα αγγλικά σε μεταφράσεις, για να μη χάνω την ιδιαιτερότητα του κειμένου( ειδικά αν πρόκειται για Αμερικανική λογοτεχνία). Στη συγκεκριμένη έκδοση όμως πιστεύω πως έγινε εξαιρετική δουλειά στην απόδοση του κειμένου. Ένα από τα αγαπημένα μου βιβλία. Μπράβο Χόλντεν για την παρουσίαση.
 

Διας

Όμορφο Νιάτο
Χόλντεν, η παρουσίαση σου όντως είναι καταπληκτική, την διάβασα αφού είχα τελειώσει το βιβλίο και νομίζω πως αν το είχα κάνει πριν θα το έβλεπα με άλλο μάτι.
Εμένα πάντως με άφησε με μια γεύση ανολοκλήρωτου, ξέρεις μόλις το τελείωσα είπα "τι αυτό ήταν;". Οπότε μάλλον πρέπει να του ρίξω και μια δεύτερη ματιά.
 

Φαροφύλακας

Απαρέμφατος Δροσουλίτης του πιο Μόρμυρου Φθόγγου
Προσωπικό λέσχης
Από όσο έχω καταλάβει, πρόκειται για ένα βιβλίο πολύ σημαντικό για την αμερικανική κουλτούρα και το συμπεραίνω επειδή το έχω δει να αναφέρεται σε αμερικάνικες ταινίες και σειρές. Εγώ το διάβασα πριν μερικούς μήνες.

Η Ιστορία
Βλέπουμε, λοιπόν, μερικές μέρες από την ζωή ενός πολύ ανώριμου νεαρού, του Χόλντεν, που διώχνεται από το σχολείο του (αλλαγή περιβάλλοντος, που θα λέγαμε εμείς) και όλη την πορεία του μέχρι να επιστρέψει στο γονικό του σπίτι. Μοναχά που δεν έχει καθόλου κέφι να γυρίσει κι έτσι κωλυσιεργεί και κατασπαταλά μέρες, χρήμα και δυνάμεις.

Είναι καλή λογοτεχνία όμως εμένα, να πω την αλήθεια, δεν με κέρδισε δίχως να μπορώ να προσδιορίσω τον λόγο.

Η Μετάφραση
Μήτε κι η μετάφραση με πολυβόλεψε εμένα. Για παράδειγμα, χρησιμοποιεί επανειλημμένα την έκφραση "μου την δίνει" ακριβώς με την αντίθετη έννοια από ότι έχει σήμερα. Σήμερα το "μου την δίνει" σημαίνει "μου την σπάει", "με τσατίζει" αλλά στο βιβλίο σημαίνει "μου αρέσει πολύ"!! και συνήθως χρησιμοποιείται για να αποδώσει την αμερικάνικη φράση "get a bang out of it". Έτσι, διαβάζοντάς το παίρνεις το αντίθετο μήνυμα και π.χ. με την φράση "Εκείνο το καπέλο μού την έδινε στ' αλήθεια" (σ. 36) καταλαβαίνεις πως αντιπαθούσε το καπέλο ενώ στην πραγματικότητα το γούσταρε (I really got a bang out of that hat)

Το σημερινό "μου την δίνει (στα νεύρα)" στο βιβλίο αποδίδεται με την φράση "μου δίνει στα νεύρα", κάπως άβολο για εμένα έτσι δίχως το άρθρο.

Εδώ φταίει, βέβαια, που η γλώσσα αλλάζει κι αν όντως δόθηκε εντολή από τον συγγραφέα να μην ξαναμεταφραστεί το βιβλίο, αυτό νομίζω πως είναι κρίμα γιατί σήμερα έχει καλούς μεταφραστές και το βιβλίο, ειδικά όπως θεωρείται πλέον κλασικό, θα είχε πολύ καλές πιθανότητες για μια ακόμα καλύτερη μετάφραση.

Αυτό που μου αρέσει, πάντως, στην έκδοση είναι πως το οπισθόφυλλο είναι ολόιδιο με το εμπροσθόφυλλο, πράγμα που δεν το έχω ξαναδεί, νομίζω, σε βιβλίο!
:)
 

Μια

Όμορφο Νιάτο
Αγαπημενο βιβλιο. Ο τροπος γραφης σου δημιουργει την ψευδαισθηση οτι ο οποιοσδηποτε μπορει να γραψει ενα βιβλιο,ακριβως γιατι τα λεει ,ετσι χυμα.Ειμαι σιγουρη οτι πηρε πολλους στο λαιμο του.
 

Μελουζίνα

Όμορφο Νιάτο
Δεν το έχω διαβάσει ακόμη το βιβλίο, αλλά σίγουρα θα το κάνω όποτε μου δοθεί η ευκαιρία.
 

Μαύρο Βέλος

Όμορφο Νιάτο
Επειδή σκέφτομαι να το αγοράσω, να το πάρω στην μεταφρασμένη ή στην κανονική έκδοση; τι προτείνετε;;;
 

Φαροφύλακας

Απαρέμφατος Δροσουλίτης του πιο Μόρμυρου Φθόγγου
Προσωπικό λέσχης
Πιστεύω πως με λίγο ψάξιμο στον Ιστό μπορείς να βρεις το αγγλικό πρωτότυπο σε ηλ. μορφή και να δεις πώς σου φαίνεται και αν σου κάνει.
 

Μπίλος

Κοινωνός
Εχθές το βράδυ τελείωσα με την ανάγνωση του βιβλίου.
Πρόκειται για μια ιστορία, η οποία περιγράφει την ζώη και την ψυχολογία ενός νέου τις μέρες που ακολουθούν μετά την αποβολή του από το σχολείο όπου πηγαίνει..Αν και δεν είναι η πρώτη φορά για τον Χόλντεν που αποβάλλεται από κάποιο σχολείο αυτή η συγκεκριμένη -ίσως και μετά από κάποια γεγονότα που παίρνουν μέρος συμβάλλουν στο να αποδράσει νωρίτερα από την μέρα που θα έφευγε- ξυπνάει μέσα του αισθήματα και ανησυχίες οι οποίες συχνά αντικρούονται μεταξύ τους.
Ο Χόλντεν για μένα είναι ένας νέος που δεν έχει την ανταπόκριση και την εμπιστοσύνη που πρέπει να λαμβάνει κάποιος από τους γονείς του.
Γι' αυτό συνιστώ αυτό το βιβλίο σε όλους μας που κάποια στιγμή θα γίνουμε γονείς, καθώς με την χρηματική μόνο υποστήριξη νομίζοντας ότι παρέχουμε το καλύτερο για το παιδί μας δεν είναι αρκετό.Ενα παιδί πρέπει να λαμβάνει την αγάπη και την αναγνώριση από τους γονείς του πρώτα έτσι ώστε να μην είναι ευάλωτο και να μην νοιώθει ανασφαλή.
Υπέροχο βιβλίο και ας αφήνει λιγάκι την αίσθηση του ανολοκλήρωτου στο τέλος χωρίς να έχει υπάρξει έστω μια δεύτερη συνέχεια!
 
Last edited:

Δρουγγάριος

Όμορφο Νιάτο
Βέλος σε περίπτωση που δε το έχεις διαβάσει ακόμα: Αν τα αγγλικά σου είναι σε καλό επίπεδο, προτίμησέ το στα αγγλικά για τα ιδιαίτερα του στοιχεία. Αλλά η ελληνική μετάφραση/απόδοση είναι από τις καλύτερες που έχω δει και έχει πιάσει πάρα πολύ το πνεύμα του βιβλίου. Βασικά είναι τόσο καλή που σχεδόν δεν αξίζει να τη χάσεις, καθώς ίσως προσφέρει κιόλας στο έργο. Και στο λέω εγώ που τα Αγγλικά τα διαβάζω σχεδόν πάντα στο πρωτότυπ, καθότι ψείρας.
 

Μαύρο Βέλος

Όμορφο Νιάτο
Τα αγγλικά μου είναι σε αρκετά καλό επίπεδο αλλά θέλω να ανακαλύπτω κάθε πτυχή του βιβλίου και νομίζω ότι μόνο στην μητρική μου μπορώ να το κάνω αυτό...Για αυτό διστάζω...
 

Δρουγγάριος

Όμορφο Νιάτο
Μη διστάσεις τότε να το πάρεις στα Ελληνικά καθώς έχει γίνει πολύ καλή δουλειά. Πάντως είναι αρκετά φθηνά και στις δύο γλώσσες, μπορείς να τα πάρεις και τα δύο και να συγκρίνεις, όπως έκανα εγώ.
 
Διαβάζω το τελευταίο έργο του Σάλιντζερ:"Ψηλή σηκώστε στέγη, ξυλουργοί/Σίμουρ, συστατικά στοιχεία". Είναι δυο νουβέλες που ασχολούνται με τον Σίμουρ Γκλας. Η οικογένεια Γκλας είναι, στην ουσία, αυτή που απασχολεί τον συγγραφέα στο μεγαλύτερο μέρος του έργου του.

Το σημαντικό είναι πως, από ό,τι καταλαβαίνω, ο αδερφός του Σίμορ έχει γράψει μυθιστόρημα για την παιδική ηλικία του αδελφού του, δηλαδή ο Σίμορ είναι μάλλον ο Χόλντεν. Οπότε, όποιος έχει αγωνία για το τι απέγινε ο Χόλντεν του "Φύλακα της Σίκαλης", μπορεί να διαβάσει τις νουβέλες αυτές και, κυρίως, τις εξαιρετικές "9 ιστορίες", όπου υπάρχε διήγημα που κλείνει όλη την ιστορία του.
 

Γιωργος Τ

Κοινωνός
Το τελείωσα σήμερα, και μπορώ να πω ότι τελικά μου άρεσε πολύ! Και λέω τελικά, γιατί στην αρχή ομολογώ πως άρχισα να βαριέμαι λίγο. Όμως με ξάφνιασε ευχάριστα, και όσο κυλούσε μου άρεσε όλο και πιο πολύ!

Η παρουσίαση του Χόλντεν (του δικού μας, της Λέσχης :) ) είναι εξαιρετική! Δεν έχω να προσθέσω κάτι! (Μια μικρή σημείωση μόνο Χόλντεν, νομίζω ότι δεν έκανε έρωτα κατά τις διάρκεια των ημερών που περιγράφει! Παρολίγο μεν, αλλά τελικά δεν! ;) )

Θα ήθελα να πω μόνο γιατί μου άρεσε: μου άρεσε γιατί εντέλει είναι μια ιστορία που άξιζε να γραφτεί, μου άρεσε γιατί έπιασα πολλές φορές τον εαυτό μου να γελάει, και πολλές φορές να συγκινείται. Μου άρεσε γιατί λέει αρκετές αλήθειες (είναι αυτό που λέμε από μικρό και από τρελό μαθαίνεις την αλήθεια!), και γιατί, φυσικά, με κέρδισαν ο Χόλντεν και το Φοιβάκι! Δεν ξέρω αν θα το χαρακτήριζα αριστούργημα ή αν θα το έβαζα στα αγαπημένα μου, αλλά το βρίσκω σίγουρα ένα πάρα πολύ καλό βιβλίο!

ΥΓ: Χόλντεν όπως κατάλαβες δε θα στο χρεώσω! :χαχα: Μου άρεσε! Σ'ευχαριστώ που μας το πρότεινες!
 
Top